Блог архивлары

Русиялеләр кайда – фаҗига шунда!

«Төркиянең Кемер шәһәрендә булган шартлау вакытында 15 кеше зыян күрде, шуның җидесе  русияле…» Телевизордан шундый хәбәр ишеткәч тәмам пошаманга төштек. Ике көн элек кенә иптәш кыз белән нәкъ шул шәһәргә путевка алган идек. Ял итеп кайту иде исәп. Тагын ике-өч көннән китәсе дә. Кая җыенуыбызны белгән танышлар да, бу хәбәрне ишетү белән, безне тынычландырып калырга ашыкты:

– Сез барганчы шартлап калуы яхшы булды. Хәзер анда тикшерү эшләре барадыр, сез яхшы сак астында булырсыз…

Без барып төшкәндә халык, чыннан да, шул шартлау вакыйгасыннан айнып бетмәгән иде әле.

Ана! Балаңны тынычлыкта калдыр!

“Безнең гәҗит”тән гыйбрәтле язмаларны гел укып барам. Шушы яшемә җитеп, бернинди газета-журналга хат язганым, беркемнән дә ярдәм сораганым, беркемгә дә зарланганым булмады. Инде менә гаиләм тынычлыгын саклап калу өчен, сезгә язып карарга булдым.

20 яшемдә Сосна авылы егетенә тормышка чыктым. Бер-беребезне яратышып өйләнештек. Көтеп алган кызыбыз туды. Тормышыбыз түгәрәкләнде. Салынып бетмәгән булса да, йортыбыз бар иде инде ул чакта. Тик кайгы да бәхет янәшәсендә генә торган икән бит. Сөекле ирем эшкә дип чыгып киткән җиреннән әйләнеп кайта алмады. Югыйсә, 22 яшендә гөрләтеп тормыш көтәсе иде. Мин әле салынып та бетмәгән өйдә 1 яшь тә 11 айлык бала белән утырып калдым, җилкәмә күтәрә алмаслык кайгы ишелде. Ирем тракторчы иде, тракторы арбасына кысылып үлде.

Нокта куясы килми…

Аның үлеме турындагы хәбәр бөтенләй аяктан екты. Әле бер белмәгән кешенең үлеме турында ишетсәң дә, күңелне кайгы сөреме каплый, ә монда остазың… Ул Кукмара район газетасы «Хезмәт даны»ның баш мөхәррире, Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре иде. Расим Газиз улы Ризванов белән иңгә-иң терәп эшләгән, аны яхшы белгән кешеләрнең берсе булгангамы, аның бу дөньядан мәңгелеккә китеп баруын тану бик кыен! 57нче яше белән генә бара иде бит әле. Энергиясе ташып торды. Самими, һәрчак елмаюлы, гади… Әнә шул гадилегенә чын-чынлап гашыйк булып, җәйге практикамны төгәлләгәннән соң: «Расим абый, сез гел шундый гади җитәкче булып калсагыз иде. Сезнең белән эшләү күңелле дә, нәтиҗәле дә булды, чын күңелдән рәхмәт», – дип әйткәнемне хәтерлим.

Саранча һөҗүме

Русиянең көньягы саранча һөҗүменнән тилмергән көннәрдә «Татарстанга алар килеп җитмәячәк», – дигән өмет-вәгъдәләр янә эссе кояш нурлары астында эреп югалды. Шулар артыннан ук Ютазы районына саранча һөҗүм итте. Һөҗүм, дип арттырып та җибәрәм бугай, тик шулай да бер метр квадратка 15-20 саранча туры килүе хак анысы. Көне буена һәр саранча үз авырлыгыннан ике-өч тапкырга артыграк үлән кимерә һәм, шул рәвешле, үз гомеренә 50-100 граммяшел массаны юк итә икән. Ләкин шуның бары тик 5%ы гына аның организмы тарафыннан үзләштерелә. Ютазы районындагы Тукай исемендәге хуҗалык кырларыннан саранча тарафыннан юк ителгән 20 га уңышның күпмесе генә аның организмы тарафыннан үзләштерелгәнлеген санап карагыз инде менә шуннан.

Алдарлар илендә

«…Матур көннәрнең берсендә Джельсомино бәхет эзләп дөнья буйлап сәяхәткә чыгып китә һәм Алдакчылар иленә килеп эләгә. Үз иптәшләреннән торган төркем белән хакимиятне яулап алган элеккеге пират Джакомон патша әмере буенча бу илдә барысы да (хәтта хайваннар да) гел алдарга тиеш икән! Песиләргә эт булып өрергә, этләргә мияуларга, атларга сыер булып мөгрәргә, ә сыерларга кешнәргә кушылган ди монда. Балалар да мәктәпләрдә тапкырлау таблицасын арттан алга ятлыйлар. Рәссам атларны 13 аяклы, дөяне биш бөкреле, кеше портретларын алты күзле һәм өч борынлы итеп ясарга мәҗбүр. Ипи кибетендә дә икмәк урынына каләм карасы саталар, бары тик ялган акчалар гына әйләнештә йөри, ә кешеләр бар яңалыкны ялган белән шыплап тулган «Үрнәк алдакчы» газетасыннан укып беләләр икән».